ERGENLİK DÖNEMİ VE ÖZELLİKLERİ
12-21 yaşları arası ergenlik dönemidir. Çocuklukla yetişkinlik arasındaki sorunlu ve kritik bir dönemdir. Bu dönem fiziksel, cinsel ruhsal gelişme ve olgunlaşma dönemidir. Ergenlik dönemine giriş yaşı kişilere, iklime ve cinsiyete göre değişir. Kızlar erkeklerden ortalama iki yıl önce bu döneme girerler. Kızlar arasında âdet görme yaşı farklıdır. Sıcak iklimlerde kızlar daha erken âdet görürler. Ergenlik dönemindeki bedensel ve ruhsal değişmelerin kişiler arasındaki farklılık göstermesi normaldir. Bu yüzden gençlerin kendilerini yaşıtlarıyla karşılaştırıp endişeye kapılmaları yersiz bir davranıştır.

• KIZLARDA OLUŞAN FİZİKSEL DEĞİŞİKLİKLER
  Ergenlik döneminde kızlarda bazı fiziksel değişiklikler olur. Boy 10-20cm uzar, ağırlık 6-18kg artar. Yağ dokusu artışına bağlı olarak vücut hatları yumuşar ve kadınsı bir görünüm alır. Kalçalar ve göğüsler büyür, bel hatları belirginleşir, bacaklar düzgünleşir. Cinsel organlar çevresinde ve koltuk altlarında kıllanma oluşur. Bu  değişiklikler üreme bezelerinin çalışmaya başlamasıyla büyüme hormonlarına bağlıdır. Yağ bezelerin faaliyetlerinin artması sonucu yüzde sivilceler görülebilir. Bu sivilceler genellikle ergenlik döneminin sonunda azalır veya kaybolur. Bu dönemde kızlarda âdet kanamaları başlar. Âdet kanamaları genellikle her 28 günde bir görülen ve 3-5 gün süren kanamalardır. Âdet kanamaları 10-13 yaşlarında başlamakla birlikte bazen 15-16 yaşlarına kadar gecikebilir. 45-49 yaşlar arasında menopoza birlikte kanamalar, 1-2 yıl içinde düzene girer. Kadınlarda yumurtalıklardan her 28 günde bir tane olgunlaşmış yumurta atılır. Bu olaya ovulasyon (yumurtlama) denilir.
   Yumurta follop tüpünde ilerleyerek rahme gelir. Bu arada rahim içindeki doku kalınlaşarak gebeliğe hazırlanır. Yumurta, follop tüpünde erkek spermi (döl hücresi) ile döllenirse, rahim içine yerleşir ve gebelik başlar. Döllenmeye yumurtalar rahim içindeki kalınlaşmış dokuyla birlikte dışarı atılır. Aşırı yorgunluk, ruhsal sıkıntılara bağlı olarak âdet kanamaları düzensizleşebilir.
• 
  ERKEKLERDE OLUŞAN FİZİKSEL DEĞİŞİKLİKLER
  Ergenlik döneminde erkeklerde görülen fiziksel değişiklikler daha farklıdır. Üreme bezlerinin çalışmasıyla salgılanan androjen (erkeklik hormonu) etkilemesiyle üreme organları büyür. Penis, testis (erbezi) ve skrotum (erbezi torbası) gelişir. Testislerde spermler oluşmaya başlar, ilk meni gelir. Sakal ve bıyık bölgesinde, koltuk altlarında cinsel organlar çevresinde kıllanmalar olur. Gırtlak gelişir ses telleri uzar, gırtlaktaki kemik çıkıntısı belirgin hale gelir. Sesin değişerek kalınlaşması bunlara bağlıdır. Ergenlik döneminde erkeklerde kas dokusu artar. Buna bağlı olarak ağırlık 7-20kg artar. Kemik gelişmesine bağlı olarak boy 10-30cm arasında uzar. Omuzlar genişler, göğüs kasları belirginleşir. Deride yağ ve ter bezlerinin çalışmasındaki artışa bağlı olarak beden kokusu değişir, yüzde sivilceler görülür.
  Ergenlik psikolojik değişiklikler görülür. Sinirlilik, yalnız kalma isteği, okula ve derslere ilgisizlik vardır. Ergen geleceğe yönelik hayaller kurar, projeler geliştirir. Arkadaş grubu içinde kendini ispatlama, kabul ettirme çabası içindedir. Karşı cinse kendini beğendirmek ister. Bu amaçla dış görünüşüne önem verir. Aynanın karşısında saatlerce süslenir. Kıyafet beğenmez, hangisini giyeceğine karar veremez. Sivilcelerini, boyunu, kilosunu, dert eder. Kızlar âdet görmekten ve göğüslerinin büyümesinden utanır, bol kıyafetlerle göğüslerini saklamaya çabalarlar. Erkekler sakal ve bıyık çıkmasını erkeklik simgesi olarak görür. Aile içinde sıkılır ve rahat hareket edemez. Cinsel konulara merak duyar ve bu konuda konuşmaktan zevk alır.
  Gençlere, ergenlik döneminde yeterli ve doğru bilgiler verilmesi gerekir. Böylece daha az sorun çıkması, sağlanır., ve problemlerin çözümü kolaylaşır. Anne, baba ve öğretmenlerin ergene doğru, kaynaklar göstermeleri aydınlatıcı olmaları, hatalı bilgi edinmesini önlemeleri gerekir. Ergenlik dönemi bir geçiş ve bocalama dönemidir. Ailenin ve eğiticilerin yakın desteği bocalama dönemini kısaltır. Ergenle arkadaş gibi konuşmalı, problemlerine çözüm aramalı, yol gösterici olunmalıdır. Özellikle ergenlik dönemindeki bedensel ve ruhsal değişimlerin kişiler arasında farklılık gösterebileceği, kıyaslama yapmanın yanlış olduğu anlatılmalıdır. Ergenlik dönemi hayatın sonraki dönemlerini de etkiler. Bu yüzden gençlerin ergenlik dönemini sağlıklı geçirmeleri büyük önem taşımaktadır. Bu dönemde edilen yanlış arkadaş gençleri, suça ve hatalara sürükler. Kazanılan yanlış alışkanlıkları ileride alkolizm, uyuşturucu bağımlılığı, cinsel sapmalar, ruhsal bozukluklar şeklinde kendini gösterir. Hatalı meslek ve eş seçimi ömür boyu pişmanlık duyulmasına ve başarısız olunmasına yol açar. Örneğin; ergenlikte geçirilen kabakulak, erkeklerde kısırlığa yol açabilir. Bu yüzden ergenlerin kendi sağlığını korumak için istekli olmaları gerekir.
  <!--[if !supportLineBreakNewLine]-->
  <!--[endif]-->
•  ERGENLİK ÇAĞINDAKİ DEĞİŞİKLİKLER
   Erkeklerde :
  ·        Boy uzar
  ·        Kilo artar
  ·        Kas gücü artar
  ·        Testis, skrotum ve penis büyür
  ·        Cinsel bölgede kıllanma olur
  ·        Koltuk altında kıllanma olur
  ·        Gırtlak gelişir
  ·        Gırtlak çıkıntısı belirginleşir
  ·        Ses kalınlaşır
  ·        İlk meni gelmesi olur
  ·        Deri kalınlaşması başlar
   Kızlarda :
  ·        Boy uzar
  ·        Kilo artar
  ·        Kas gücü daha az oranda artar
  ·        Göğüslerde büyüme olur
  ·        Cinsel bölgede kıllnma olur
  ·        Koltuk altında kıllnma olur
  ·        İlk adet kanaması başlar  
• Ergenlik Döneminde Görülebilecek Ruhsal Bozukluklar 
•  
• Ergenlik Dönemi Depresyonları Aile içi sorunlar, olumsuz yaşam deneyimleri, düşük benlik algısı ve okul başarısızlığı ergenlerde depresyona neden olabilir. Depresyon duygularda güvensizlik, karamsarlık ve çöküntünün oluşmasını, düşünce ve hareketlerdeki yavaşlamayı anlatan ruhsal bir rahatsızlık durumudur. Çocukluk döneminde depresyon çok az görülürken, çocukluktan ergenliğe geçişte depresyon artmaktadır. Ergenlikteki depresyon, daha çok kısa süreli ve belirli durumlara bağlı olarak görülmektedir. Kısa süreli depresyonda ergenler üzüntülüdür, anlaşılmadıklarını düşünürler, ama günlük hayatlarını devam ettirebilirler. Bu ruhsal karamsarlık kendiliğinden ortadan kalkacağı için müdahale gerektirmemektedir. Gerçek depresyonda ise ergende kendini değersiz bulma, kendini suçlama, üzüntülü ve ümitsiz olma, intiharı düşünme, öfke ve hırçınlık gösterme gibi belirtiler görülür. Bu duyguların süresi on beş günü geçiyorsa ve bu tabloya uyku bozuklukları, iştahsızlık ve kilo kaybı gibi bozukluklar ekleniyorsa ergenin gerçekten depresyonda olduğunu düşünmek gerekir. Depresif ergen yetersizlik ve çaresizlik içindedir. Bu durumlarda ergenin psikiyatrik yardım alması gerekir.
•  
• Sigara ve Alkol Kullanımı Sigara ve alkol kullanımının başlaması genellikle ergenlik döneminde olur. Müdürlüğümüzce yapılan bir araştırma da göstermiştir ki;
• ·                                 Anne ya da baba sigara veya alkol kullanıyorsa,
• ·                                 Arkadaş grubunda sigara ve alkol kullanan varsa,
• ·                                 Öğretmenlerinin sigara veya alkol kullandığını okulda veya dışarıda görüyorsa, gencin kullanmaya başlama riski de artmaktadır. Bu konuda öncelikle yetişkinlerin olumlu model olması gerekir. Uyuşturucu Kullanmaya Başlayan Genci Nasıl Tanıyabiliriz? Aşağıdaki belirtiler gencin uyuşturucu kullanmaya başladığı konusunda anne ve babayı şüphelendirmelidir:
• ·                                 Birden ortaya çıkan davranış değişikliği,
• ·                                 Zaman zaman aşırı sinirlilik, gereksiz tepki, anlamsız kaygı, sıkıntı, ·                                 Ağızda kuruluk, salyada azalma,
• ·                                 Konuşmada güçlük, peltek konuşma,
• ·                                 Yürümede dengesizlik, ellerde titreme,
• ·                                 Terleme,
• ·                                 Uyuklama, dalgınlık,
• ·                                 Halsizlik, yorgunluk,
• ·                                 Alışılmış arkadaş çevresi dışında yeni arkadaşlar edinme,
• ·                                 Çevre değiştirme,
• ·                                 Sorumluluklardan kaçma,
• ·                                 Aşırı para harcama. Ergenlerde İntihar Riski Ergenlerin intihar girişimleri özellikle batı toplumları için ciddi bir sorun olmaktadır. Genç intiharına yol açan başlıca nedenler:
• ·                                 Uzun süreli aile problemleri
• ·                                 Ailede ilişki yokluğu
• ·                                 Tırmanmakta olan aile içi sorunlar
• ·                                 Sosyal ilişkilerde kopukluk ya da bozukluk
• ·                                 Duyguların zayıf kontrolü
• ·                                 Cinsel uyum zorlukları
• ·                                 Sorunları çözmede başarısız çabalar
• ·                                
•  
•  Ailede veya gencin kendisinde depresyon veya diğer ruhsal bozukluklar
• Ne Zaman Profesyonel Yardım Alınmalı? Aşağıdaki belirtilerden bir ya da birkaçının süreklilik göstermesi ve ebeveynlere yabancı gelmesi ile bu durumu açıklayabilecek herhangi bir yaşantı ya da olayın olmaması durumunda, bir uzmandan yardım almaya karar vermek sağlıklı olacaktır.
• ·                                 Okul başarısında olumsuz anlamda farkedilir bir değişme,
• ·                                 Günlük etkinlikleri sürdürme ve günlük sorunlarla başa çıkma becerisinde bozulma,
• ·                                 Sıklıkla fiziksel yakınmalar,
• ·                                 Normal gelişim dönemi özelliği dışında cinselliğe karşı bir ilgisizlik, ·                                 Arkadaşlarını sık sık değiştirme ya da onlardan uzaklaşma, çevreyle ilişkiden kaçınma,
• ·                                 Çok yoğun içine kapanıklık,
• ·                                 Hiçbir şeye ilgi duymama ve tüm etkinliklerden uzaklaşma,
• ·                                 Geleceğine ilişkin planlar yapmama ve yoğun mutsuzluklar dile getirme, ·                                 Alkol/sigara ve /veya madde kullanımı,
• ·                                 Uyku bozuklukları ve kabuslar görme,
• ·                                 Kendini ve başkalarını incitme ve zarar vermeden çekinmeme,
• ·                                 Tehditkar bir ilişki tarzı benimseme,
• ·                                 Başkalarının değer yargılarına, doğrularına karşı duyarsızlık, saygısızlık ve karşı gelme,
• ·                                 Okuldan kaçma,
• ·                                 Aileye farklı gelen, tuhaf düşünce ve duygulara sahip olma